• Home
• Get Started
• What Is Layer 2 On Ethereum

لایه ۲ در اتریوم چیست؟

آخرین به‌روزرسانی

December 11, 2025

نوشته شده توسط

مایکل روزنفلد

بررسی شده توسط

مایکل روزنفلد

لایه ۲ یک اصطلاح کلی است که به راه‌حل‌هایی اشاره دارد که بر روی شبکه اصلی اتریوم (لایه ۱) ساخته می‌شوند تا قابلیت مقیاس‌پذیری شبکه اتریوم را بهبود بخشند.

تعدادی راه‌حل لایه ۲ در اتریوم وجود دارد. در این مقاله، نگاهی کوتاه به چگونگی هر یک از این راه‌حل‌ها در آوردن مقیاس‌پذیری به اتریوم خواهیم داشت.

چرا راه‌حل‌های لایه-۲ بر روی اتریوم مورد نیاز هستند؟

اتریوم دومین ارز دیجیتال شناخته‌شده پس از بیت‌کوین است. این ارز به ایجاد یک سیستم مالی غیرمتمرکز کمک کرده و بسیاری از نوآوری‌ها در فضای رمزنگاری هنوز حول آن می‌چرخند. متأسفانه، اتریوم قربانی موفقیت خود شده است. شبکه اصلی اتریوم، که به آن 'لایه ۱' نیز گفته می‌شود، به طور مرتب بیش از یک میلیون تراکنش در روز پردازش می‌کند، اما تقاضا بسیار بیشتر از ظرفیت است. این امر باعث می‌شود شبکه دچار ازدحام شود که به نوبه خود قیمت گس را به سطوح گزاف می‌رساند. با افزایش هزینه متوسط انجام تراکنش‌ها بر روی لایه ۱، افراد بیشتری از استفاده از اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز مانند صرافی‌های غیرمتمرکز یا بازارهای NFT باز می‌مانند.

بیشتر بخوانید: گس اتریوم چیست و چطور کارمزدها در اتریوم کار می‌کنند؟

انواع راه‌حل‌های لایه-۲ در اتریوم چیست؟

راه‌حل‌های لایه ۲ متعددی در اتریوم وجود دارد. ما قصد داریم نگاهی اجمالی به چگونگی تلاش هر یک از این راه‌حل‌ها برای افزایش قابلیت مقیاس‌پذیری اتریوم بیندازیم.

کانال‌ها

کانال‌ها مشابه نحوه کارکرد شبکه لایتنینگ برای بیت‌کوین هستند. اساساً، کانال‌ها به یک فرد اجازه می‌دهند تا تعداد نامحدودی تراکنش با فرد دیگری انجام دهد، اما فقط اولین و آخرین تراکنش به بلاکچین ارسال می‌شوند. از آنجا که سایر تراکنش‌ها خارج از زنجیره انجام می‌شوند، این تراکنش‌ها بسیار سریع و با کارمزدهای تراکنش بسیار کم هستند.

معایب آن مشابه شبکه لایتنینگ بیت‌کوین است: شما باید با فردی که می‌خواهید با او تراکنش کنید ارتباط داشته باشید، بودجه باید برای یک کانال تخصیص داده شود و نمی‌توان آن را در طول مدت کانال برداشت کرد و خطرات امنیتی بالقوه زیادی با تراکنش‌های خارج از زنجیره همراه است.

رایدن اغلب به عنوان شبکه لایتنینگ اتریوم شناخته می‌شود.

پلاسما

پلاسما چارچوبی است که امکان ایجاد زنجیره‌های فرزند را که از زنجیره اصلی اتریوم به عنوان لایه اعتماد و داوری استفاده می‌کنند، فراهم می‌کند. زنجیره‌های فرزند تراکنش‌های سریع و کم‌هزینه‌ای را ارائه می‌دهند، اما فقط از تعداد محدودی از انواع تراکنش‌ها، مانند انتقال توکن‌های پایه و مبادلات، پشتیبانی می‌کنند. محاسبات عمومی پشتیبانی نمی‌شود. یکی دیگر از معایب این است که برداشت‌ها از زنجیره فرزند به شبکه اصلی اتریوم نیاز به زمان انتظار طولانی دارند و کسی باید شبکه را نظارت کند تا از امنیت وجوه اطمینان حاصل کند. پلاسما یک فناوری نسبتاً بالغ است، بنابراین پروژه‌های برجسته متعددی پیاده‌سازی شده‌اند.

پرکاربردترین پروژه‌ای که چارچوب پلاسما را پیاده‌سازی می‌کند، پالیگان (MATIC) است.

زنجیره‌های جانبی مستقل

آنچه یک زنجیره جانبی را تشکیل می‌دهد می‌تواند موضوع بحث داغی در جامعه رمزنگاری باشد. می‌توان استدلال کرد که تمام راه‌حل‌های لایه-۲ زنجیره‌های جانبی هستند، اما در این بخش، ما به طور خاص در مورد دو بلاکچین مستقل صحبت می‌کنیم. آنها از طریق یک اتصال دوطرفه متصل می‌شوند و هر دو زنجیره با ماشین مجازی اتریوم (EVM) سازگار هستند.

فناوری پشت زنجیره‌های جانبی مستقل به خوبی درک شده است. به همین دلیل، بسیاری از پروژه‌ها به زنجیره‌های جانبی مستقل به عنوان راهی سریع و عملی برای بهبود سرعت تراکنش و کاهش هزینه‌های تراکنش روی آورده‌اند. زنجیره‌های جانبی مستقل امنیت خود را مسئولیت می‌دانند، به این معنی که زنجیره‌های جانبی به ناچار کمتر از اتریوم امن هستند، زیرا کوچکتر هستند. همچنین، تعداد کمتری از ماینرها/اعتبارسنج‌ها در یک زنجیره جانبی به این معنی است که برای آنها امکان‌پذیرتر است که هماهنگ شوند و دارایی‌ها را به سرقت ببرند.

xDAI نمونه برجسته‌ای از یک زنجیره جانبی مستقل اتریوم است. همچنین، بازی محبوب Axie Infinity نمونه خوبی از یک پروژه لایه-۱ است که به یک زنجیره جانبی مستقل برای تراکنش‌های سریع و مقرون‌به‌صرفه تغییر مسیر داده است.

رول‌آپ‌ها

رول‌آپ‌ها با پردازش تراکنش‌ها در لایه ۲ کار می‌کنند، اما داده‌ها را به لایه ۱ ارسال می‌کنند. این امر به تراکنش‌ها اجازه می‌دهد بسیار سریع‌تر و ارزان‌تر باشند، اما همچنان از امنیت شبکه اصلی اتریوم بهره‌مند شوند.

دو نوع رول‌آپ وجود دارد: رول‌آپ‌های خوش‌بینانه و رول‌آپ‌های دانش صفر (ZK).

• رول‌آپ‌های خوش‌بینانه: لایه ۱ به طور پیش‌فرض فرض می‌کند که تراکنش‌ها معتبر هستند و اعتبار تراکنش فقط در صورت چالش محاسبه می‌شود.
• رول‌آپ‌های ZK: اثبات اعتبار تراکنش‌ها در لایه ۲ محاسبه شده و به لایه ۱ ارسال می‌شود.

بزرگترین تفاوت بین رول‌آپ‌های خوش‌بینانه و ZK این است که رول‌آپ‌های خوش‌بینانه از فناوری رمزنگاری استاندارد استفاده می‌کنند. در حال حاضر یک شبکه عمومی زنده وجود دارد که رول‌آپ‌های خوش‌بینانه را پیاده‌سازی کرده است. رول‌آپ‌های خوش‌بینانه با EVM سازگار هستند، بنابراین هر چیزی که در لایه ۱ ممکن است، در لایه ۲ نیز ممکن است. بزرگترین عیب این است که به دلیل دوره چالش طولانی، زمان انتظار زیادی برای جابجایی دارایی‌ها بین لایه ۱ و ۲ وجود دارد (هفت روز یا بیشتر). پالیگان (MATIC) که قبلاً ذکر شد، در حال حاضر از رول‌آپ‌های خوش‌بینانه استفاده می‌کند.

رول‌آپ‌های ZK از نوع جدیدی از فناوری رمزنگاری استفاده می‌کنند. هنوز هیچ راه‌حل زنده عمومی لایه-۲ با استفاده از رول‌آپ‌های ZK وجود ندارد (تا سه‌ماهه سوم ۲۰۲۱)، و احتمالاً برای مدتی نیز وجود نخواهد داشت. همچنین، محاسبات لازم برای انجام اثبات‌های دانش صفر بسیار زیاد است، اگرچه با بالغ شدن فناوری در حال کاهش است. در نهایت، برخی از پیاده‌سازی‌های رول‌آپ‌های ZK با EVM سازگار نیستند. با این حال، رول‌آپ‌های ZK تمام مزایای رول‌آپ‌های خوش‌بینانه را دارند و همچنین هیچ تأخیری در جابجایی دارایی‌ها بین لایه ۱ و ۲ وجود ندارد.

به مرور زمان به نظر می‌رسد که رول‌آپ‌های ZK جایگزین رول‌آپ‌های خوش‌بینانه به عنوان فناوری رول‌آپ ترجیحی خواهند شد. در واقع، پالیگان (MATIC)، به عنوان مثال، فناوری ZK را در نقشه راه خود دارد.

اکوسیستم لایه-۲

همه این راه‌حل‌ها به طور متقابل انحصاری نیستند. نقاط قوت و ضعف آنها به برنامه‌های خاص یا نیازهای کاربر مربوط می‌شود. همان‌طور که ممکن است با پالیگان متوجه شده باشید، از پلاسما و رول‌آپ‌های خوش‌بینانه استفاده می‌کند. پالیگان همچنین از اثبات سهام استفاده می‌کند که تراکنش‌های سریع‌تر و ارزان‌تری را نسبت به اثبات کار امکان‌پذیر می‌سازد.

راه‌حل‌های لایه-۲ تنها مسیرهایی نیستند که برای افزایش مقیاس‌پذیری اتریوم دنبال می‌شوند. همچنین ETH 2.0 و شاردینگ وجود دارد که احتمالاً دستاوردهای بزرگی در سرعت و کاهش هزینه به همراه خواهند داشت، که هر دو می‌توانند به لایه ۱، لایه ۲ یا هر دو اضافه شوند.